.png "عصر ایران")
۲۹ بهمن ۱۴۰۴
به روز شده در: ۲۹ بهمن ۱۴۰۴ - ۰۸:۱۲
حمید قنبری: منافع اقتصادی آمریکا در توافق نهایی تامین میشود 
درس هجدهم
صخرههای چینخورده در ایران/ تیتر برگزیده وبسایت خارجی (+عکس)
صخرههای چینخورده ایران، ساختاری رنگارنگ که در اثر برخورد صفحهی تکتونیکی اوراسیا با صفحهی عربی در میلیونها سال پیش بهوجود آمده است، تیتر امروز وبسایت لایو ساینس شده است.
صخرههای چینخورده ایران شامل ساختار کوهستانی ناهموار و درههایی در جنوبغربی دریای خزر هستند. این ساختارها امتدادی از کمربند کوهستانی قفقاز بزرگاند، رشتهکوهی که تا مرزهای روسیه با گرجستان و جمهوری آذربایجان ادامه دارد. این صخرههای چینخورده در تقاطع قارههای آسیا و اروپا قرار گرفتهاند؛ جایی که نیروهای تکتونیکی بزرگ با هم تلاقی میکنند.
به گزارش خبرآنلاین، این صخرهها از لایههای رسوبی بیشماری تشکیل شدهاند که در جریان برخورد اولیه بین صفحات تکتونیکی عربی و اوراسیایی، بهسمت بالا آمده و در هم پیچیدهاند و چشمانداز امروزی را شکل دادهاند. زمان دقیق این برخورد همچنان مورد بحث است و برآوردها از ۱۰ میلیون تا ۵۰ میلیون سال پیش متغیرند.
کارشناسان ناسا در ژانویه ۲۰۲۴ در توییتر نوشتند: «برخورد تکتونیکی اوراسیا و عربستان در طول میلیونها سال، این لایههای سنگی رنگارنگ را فشرده کرده و آنها را به خمهای بزرگی تبدیل کرده است.»
صفحات عربی و اوراسیایی همچنان در حال همگرایی هستند و تحقیقات اخیر نشان میدهد بخشی از پوستهی اقیانوسی که پیش از برخورد این دو صفحه، آنها را از هم جدا میکرد، اکنون در زیر عراق و ایران در حال فروپاشی است. بهنظر میرسد صفحهی اقیانوسی نئوتتیس این منطقه را از زیر به پایین میکشد و باعث انباشت غیرمعمول رسوبات در سطح زمین شده است.
صخرههای چینخورده ایران رنگارنگاند و نوارهایی به رنگهای زرشکی، سبز و آبی دارند که ناشی از لایههای رسوبی متفاوتی هستند که در طول زمان تهنشین شدهاند. این لایهها پس از برخورد اولیه تکتونیکی، طی میلیونها سال فرسایش یافتهاند و رنگها و بافتهای متناوب سنگهای زیرین را نمایان کردهاند.
تصاویر ماهوارهای از این صخرههای چینخورده نشان میدهند که چگونه چشمانداز در طول هزاران سال در هم فشرده شده است. دانشمندان آزمایشگاه پیشرانش جت ناسا یکی از این تصاویر را با مادونقرمز رنگی کردهاند تا لایههای مختلف سنگ، پوشش گیاهی و همچنین آزادراه ساختهشده توسط انسان میان زنجان و تبریز را که از دل این صخرههای چینخورده میگذرد و شهرهای تهران و تبریز را به هم متصل میکند، به نمایش بگذارند.
یک تصویر ماهوارهای دیگر از رصدخانه زمین ناسا نیز پیچیدگی سطح زمین در این منطقه را برجسته میکند و رودخانه قزلاوزن را نشان میدهد که از گوشهی جنوبشرقی این صخرههای چینخورده میگذرد و منابع آبی لازم برای کشاورزی منطقه را تأمین میکند.
منبع: livescience
لینک کوتاه: کپی لینک
15 چیزی که هرگز نباید از گوگل Gemini بپرسید روزنامه انگلیسی درباره دور سوم مذاکره با آمریکا: ایرانی ها دو هفته دیگر با پیشنهادات دقیق بازمی گردند معمای اعداد جادویی هستهای سرانجام حل شد امروز با سعدی: در این زمانه دل شادمان کم است کدام کشورها بیشترین شعبههای رستوران مکدونالد را دارند؟ (+ اینفوگرافیک) افسردگی؛ پیشعلامت پارکینسون و زوال عقل راه قطعی تشخیص کبد چرب کدام است؟ آزمایش یا سونوگرافی؟ هشدار دانشمندان: وضعیت اقلیمی زمین به نقطه بیبازگشت نزدیک شده است سکنجبین؛ نوشیدنی پیشنهادی طب ایرانی برای تعادل مزاج در رمضان هفت خوراکی که بهتر است همین حالا در برنامه غذاییتان بگنجانید شلیک مرگبار از لوله اژدر؛ زیردریاییهای مخفی چین به سرعت هایپرسونیک رسیدند! زنجبیل یا نعناع؛ کدام یک برای رفع حالت تهوع بهتر است؟ پهلویها به روایت دست اول یک شاهزاده قاجاری مغز چگونه کلمات را تفکیک میکند؟ کشف سیگنالی که نقش کلید اسپیس را دارد سکته هشداردهنده چیست؟؛ در صورت داشتن این علائم فوراً به اورژانس زنگ بزنید!